HO NHU MOT GIA DINH

                                                          HỌ NHƯ MỘT GIA ĐÌNH

Nghỉ hưu, tôi may mắn được đồng chí đồng đội “ rủ” vào công tác trong một ngành khá đặc biệt:  Đó là tổ chức của những cựu tù kháng chiến. Và cái tên của nó cũng khá đặc biệt: Ban liên lạc chiến sỹ cách mạng bị địch bắt tù đày. Tên thì dài ngoằn và có vẽ hơi bị nổ. Nhưng nói nôm na đó là nơi tập họp của những người hoạt động kháng chiến từng bị bắt cầm tù trong các nhà lao của thực  dân đế quốc. Nhờ đó, tôi có dịp hiểu thêm về một dạng đối tượng có công khác ngoài thương binh và liệt sỹ. Hôm nay- trong pham vi bài này tôi muốn giới thiệu với các bạn  một hoạt động của những cựu tù binh Phú Quốc mà tôi được chứng kiến trong  tháng  5 vừa qua: Lễ giỗ lần thứ 25 các liệt sỹ hy sinh tại nhà tù Phú quốc (phân khu B8) năm 1972.

Phân khu B8 là nơi chịu sự đàn áp trực diện bằng súng đạn  của bọn cai ngục Phú quốc vào ngày 6/5/1972. Kết quả của cuộc thảm sát này là 248 tù binh thương vong, trong đó hơn 100 người tử vong tại chỗ. Có thể nói đây là trận đàn áp tồi tệ nhất trong lịch sử nhà tú Phú Quốc. Năm 1973 tù binh được trao trả theo hiệp  định Paris. Anh em B8 mỗi người một nơi. Sau giải phóng 1975, mỗi người cũng đều bận công tác nên chưa có dịp tìm thăm hỏi nhau .Tuy vậy mỗi người vẫn thường đau đáu về một kì niệm đau buồn, về những đồng chí đồng đội năm nào đã hy sinh oanh liệt trước họng súng quân thù. Mãi đến năm 1990, một số đồng chí cựu tù năm xưa mới có dịp cùng nhau tổ chức họp mặt anh em. Và họ quyết định lấy ngày hy sinh của những tù binh B8 là 6/5 hàng năm vừa làm ngày giỗ cho đồng đội vừa là ngày họp mặt những người còn sống.

Từ đó đến nay, mỗi năm là một bạn tù đăng cai việc họp mặt và làm giỗ. Khi Bình Dương, khi thành phố Hồ chí Minh, lúc thì ở Bình Thuận, Ninh Thuận hoặc Tây ninh , Đồng Nai...Theo quy định, người đăng cai có trách nhiệm chính trong việc tổ chức - kể cả kinh phí. Anh em đến họp mặt thì đều có đóng góp nhưng tùy hỉ.

 Năm nay, anh Lê Đức Phong một cựu tù binh của B8 và hiện là trưởng ban liên lạc chiến sỹ cách mạng bị địch bắt tù đày thị xã Dĩ an tổ chức lễ. Một lễ đài được tổ chức đơn sơ nhưng trang trọng. Những nén hương được thắp lên bởi những bàn tay run run vì cảm xúc.Tôi nhìn rõ được nét hằn của thời gian, của những trải nghiệm gian truân trên từng khuôn mặt họ. Hơn 40 con người đều ngoại lục tuần, có nhiều người đã ở tuổi bát tuần nhưng vẫn vượt nhiều cây số” không gian” và “ thời gian “ để về tưởng niệm những đồng đội quá cố. Tôi có cảm giác như họ là những thành viên trong một gia đình lớn.

Sau nghi thức tưởng niệm là cuộc họp mặt thân mật của những người bạn tù năm xưa còn sống sót. Tuổi già không ngăn được những tình cảm trào dâng trên từng khuôn mặt. Họ ôn lại những ngày gian khó, họ thăm hỏi những bạn tù còn khó khăn hoặc đau yếu. Qua những trao đổi tâm tình, chúng tôi biết được họ còn  làm được khá nhiều cho đồng đội chứ không riêng việc tưởng niệm như một lễ giỗ hàng năm. Từ khi hình thành ban liên lạc B8 đến nay, anh em đã vận động quyên góp xây dựng cho các đồng chí còn khó khăn 14 căn nhà tình nghĩa. Nhiều gia đình được tặng bò để chăn nuôi cải thiện đời sống. Rất nhiều anh em cựu tù binh B8 khi đau yếu, qua đời đều được Ban liên lạc thăm viếng và phúng điếu, mặc dù địa bàn rộng trãi dài nhiều tỉnh thành trong cả nước việc đi lại có khó khăn nhất định. Nhưng đó cũng chính là nét đặc thù của tổ chức này. Ngày nay trên cả nước, tổ chức Ban liên lạc ( có nơi là Hội cựu tù kháng chiến) chiến sỹ cách mạng bị địch bắt tù  đày hoạt động theo đơn vị hành chính. Chỉ riềng Ban Liên Lạc B8 là tập họp, quản lý anh em  theo tiêu chí là tù binh B8 Phú quốc, không kể hiện đang cư trú tỉnh nào. Tất nhiên là sẽ khó khăn hơn, song với tinh thần vì đồng đội, mọi người tự nguyện dành phần sức lực cuối đời để san xẻ cho nhau những yêu thương, ấm áp mà họ vốn thiếu thốn trong những ngày lao ngục.

Cảm phục và yêu mến họ, nhưng chúng tôi cũng không khỏi băn khoăn: Liệu không biết những ngày vui này còn được bao lâu. Tất cả đã bước vào buổi hoàng hôn cuộc đời, mà quy luật đời người thì không thể cưỡng lại. Chỉ biết cầu mong sao họ tận dụng được thời gian một cách tốt nhất.

Hàng năm nhà nước lấy ngày 27/7 là ngày Thương binh liệt sỹ. Cả xã hội sẽ hướng về những người có công với nước, đó là đạo lý. Nhưng bên cạnh sự chăm lo của xã hội, thì những người thuộc đối tượng này cũng tự lo cho nhau, chăm sóc nhau, như những anh em cựu tù binh B8 chúng tôi vừa nêu trên, quả thật vô cùng đáng trân trọng.

Mong thay những việc làm như vậy sẽ được nhân rộng hơn nữa.

                                                                  Vân Đồn tháng 7/2016